Araştırmacılar, İnsan Vücudu Kokusunda Sivrisinekler için Çekici Olan Bileşeni Keşfetti
Son yapılan bir araştırma, insan vücudu kokusunun sivrisinekler üzerindeki etkisini ortaya koyarak, bu küçük haşerelerin hangi bileşenlere daha fazla ilgi gösterdiğini anlamamıza yardımcı oldu. Johns Hopkins Sıtma Araştırma Enstitüsü ve Tıp Fakültesi araştırmacıları, Zambiya’daki Macha Araştırma Vakfı ile birlikte yürüttükleri çalışmada, insan vücudu kokularının sivrisineklere çekiciliğini değerlendirdiler. Çalışma, Current Biology dergisinde yayımlandı ve oldukça ilginç bulgular içeriyor.
Araştırma ekibi, yüzlerce Afrika sıtma sivrisineğini içeren 20 metreye 20 metrelik bir ekran kafesi kullanarak deneyler gerçekleştirdi. İlginç bir şekilde, bu sivrisineklerin sıtma hastalığı taşımadıkları belirtildi. Deney alanında sekiz adet tek kişilik çadır yer alıyordu ve bu çadırlar, farklı insan vücut kokularının sivrisineklere güvenli bir şekilde ulaşmasını sağlamak amacıyla kafese bağlıydı.
Araştırmacılar, sivrisineklerin vücut kokusuna yönelmesinde bazı temel bileşenlerin rol oynadığını keşfetti. Özellikle, sivrisineklerin bütirik asit gibi “uçucu karboksilik asitlerin artan nispi bolluğu” ile insan vücudu kokusuna daha fazla ilgi gösterdiği tespit edildi. Bütirik asit, insanların bağırsaklarında ürettikleri bir yağ asidi olmasının yanı sıra, parmesan gibi “sert peynirler”, süt, yoğurt, krema ve tereyağında da doğal olarak bulunuyor. Ayrıca, bu asidin lahana turşusu ve salatalık turşusu gibi bazı fermente gıdalarda da yer aldığı belirtiliyor.
Öte yandan, Johns Hopkins ve Mach araştırmacıları, sivrisineklerin karboksilik asitlerin az olduğu ve “monoterpenoid okaliptol ile zenginleştirilmiş” vücut kokusuna daha az ilgi duyduğunu keşfettiler. American Chemical Society’ye göre, okaliptol; çay ağacı yağı ve kenevir sativasında bulunabiliyor. Ayrıca, PubChem veritabanında yer alan bilgilere göre, bu bileşik, gargara ve öksürük baskılayıcı ilaçlarda da yaygın olarak kullanılıyor.
Araştırmanın ortak yazarlarından biri olan Edgar Simulundu, CNN ile gerçekleştirdiği bir görüşmede, “Bu bulgu, sivrisineklerin konakçı arama davranışını bozmak üzere tuzaklarda kullanılabilecek yemlerin veya kovucuların geliştirilmesine yönelik yeni yaklaşımlar sağlar. Böylece, hastalığın endemik olduğu bölgelerde sıtma ve diğer hastalıkların kontrolü için önemli bir adım atılmış olur.” şeklinde ifade etti.
